Het komt geregeld voor: dubbelgangers van boekcovers. Hetzelfde beeld, hetzelfde concept. Is dat eigenlijk erg? Alleen als originaliteit je dierbaar is. Herkenbaarheid is namelijk belangrijker dan originaliteit, als je het vanuit boekmarketingoogpunt bekijkt. Een beeld dat je als lezer makkelijk onthoudt heeft de voorkeur boven een beeld dat je zo weer vergeet.
De cover van mijn eigen boek De eenvoud van aandacht (witte cirkel op lichtblauwe achtergrond) is geïnspireerd op de cover van een Engelstalig boek dat niet in Nederland verscheen. Dat had ook een cirkel op de cover, tot zover de overeenkomst. Een paar jaar na verschijning van mijn boek zag ik een ander boek dat hetzelfde concept van een witte cirkel op lichtblauwe achtergrond had gebruikt, maar totaal anders uitgewerkt. Eén herkenbaar concept, duizend variaties.
Er is nog een andere reden om niet origineel te willen zijn. Een coverbeeld dat echoot met boeken uit hetzelfde onderwerpgebied, maakt een boek herkenbaar voor lezers. Zo hebben boeken over oorlog en regimes, op de cover vaak een zwart-wit foto of illustratie met rode en zwarte belettering. Thrillers en romantische verhalen herken je ook van verre in hun soort, zonder een letter van de flaptekst gelezen te hebben.
Daarom is boekcovers ontwerpen een specialistisch vak. Een boekcoverontwerper kent de codes en de modes. Kijk in het colofon van boeken van reguliere uitgevers om namen van zulke grafisch vormgevers te scouten, iedere vormgever heeft daarnaast ook zo zijn/haar herkenbare handschrift.
De uitgever van Human design koos ervoor de Engelstalige cover over te nemen voor de Nederlandse vertaling. Omdat het zo’n sterk beeld is dat ook voor de Nederlandse markt geschikt is.
De uitgever van Onder hoogspanning en Connectiviteit koos ervoor de Engelstalige covers niet over te nemen en een nieuw ontwerp voor de Nederlandse markt te maken.
Ik vermoed dat de uitgever van de Runkle-boeken de cover van Human design wel kende, maar toch bewust voor hetzelfde beeld heeft gekozen. Omdat het zo’n sterk, herkenbaar beeld is. De uitvoeringen zijn toch totaal anders geworden.
Human design, Jenna Zoë. Altamira, 2023
Onder hoogspanning, Anna Runkle. Ankhhermes, 2025
Connectiviteit, Anna Runkle. Ankhhermes, juni 2026